Een nieuw leven voor afgedankt voedsel

Een derde van de voedselproductie wordt verspild! Een groot deel van het afval dat geproduceerd wordt komt van gewone huishoudens. Dit omvat niet alleen de verpakkingen van alle producten die we kopen, maar ook veel etenswaren die bedorven of over de datum zijn. Dit zorgt niet alleen voor veel afval wat verwerkt moet worden, maar is ook erg zonde omdat er veel goed voedsel verspild wordt.

Zonde om weg te gooien

Voor het maken van voedsel is veel nodig: fabrieken, landgoed, machines, etc. Met het verspillen van voedsel wordt dus ook veel materiaal, grond en tijd verspild: zonde! Er zijn veel redenen waarom voedsel wordt weggegooid. Het gebeurt vaak dat je, door bijvoorbeeld een reclamestunt, veel meer koopt dan dat je opeet. Zonde van het eten maar ook zonde van je geld. Ook gooien veel mensen, maar ook supermarkten, producten weg die over datum zijn maar nog prima te eten zijn. Uiterste houdbaarheidsdata worden steeds korter gemaakt door de producten omdat ze op deze manier meer verkopen en omdat ze bang zijn voor aansprakelijkheid als een product toch wat eerder bederft dan gedacht. 

De laatste tijd springen er steeds meer initiatieven uit de grond die iets doen tegen deze verspilling. Een aantal van deze initiatieven is direct op de consument gericht. Zo heeft Milieu Centraal de weggooitest ontwikkeld om mensen te laten inzien wat ze nu eigenlijk allemaal weggooien en hoe ze dit kunnen aanpakken. Veel mensen hebben de laatste tijd ook een eigen moestuintje. Hartstikke leuk! Maar wat nou te doen als je tuintje zo succesvol is dat je een overschot aan groente hebt? Zonde om weg te gooien. Het initiatief ‘Groenten Ruilen’ heeft een site ontwikkeld waarbij je je jouw overgebleven groenten kan ruilen met andere mensen die een moestuin hebben in jouw omgeving.

Het redden van weggegooid voedsel

Andere initiatieven richten zich op het redden producten die anders zouden zijn weggegooid. Damn Food Waste organiseert 29 juni een grote gratis warme lunch voor 5000 mensen op het Museumplein in Amsterdam, waarbij ze het voedsel gebruiken wat anders in de vuilnisbak zou zijn beland. Een andere initiatief, Kromkommer, richt zich op het weggooien van afgekeurde groenten zoals komkommers die te krom zijn en daarom niet ‘mooi’ staan in het schap. Zij zorgen ervoor, samen met telers en andere ketens, om deze groenten alsnog in de winkel te krijgen of in de keukens van restaurants. Er zijn ook initiatieven die het afval aanpakken wat niet meer eetbaar is maar nog wel gebruikt kan worden. Een goed voorbeeld hiervan is het merk GRO wat onder andere koffiedik uit de horeca verzamelt en hieruit eetbare paddenstoelen laat groeien.

Sommige mensen pakken de verspilling wat radicaler aan. Sinds kort zijn er steeds meer mensen die Dumpster Diven, oftewel eten halen uit de afvalbakken van supermarkten. Veel jongeren die wat krap bij kas zitten maar ook oudere mensen die gewoon tegen verspilling zijn redden eten uit de supermarktcontainers. Soms is het niet te geloven wat supermarkten weg doen. Er worden containers vol met pakken frisdrank gevonden maar ook prima fruit wat een half uur eerder nog in de supermarkt lag! 

Begin bij jezelf

Als je zelf minder afval wilt gaan produceren hoef je natuurlijk niet gelijk de container in te duiken. Er zijn veel simpelere dingen die je kan doen om je verspilling tegen te gaan. Zelf winkel ik altijd met een boodschappenlijstje, zodat ik geen spullen koop die ik niet nodig heb. Soms laat ik mij verleiden door aanbiedingen, maar ik probeer dan diezelfde week nog iets te koken met de producten die ik nog heb. Ook weeg ik altijd mijn eten goed af zodat we precies genoeg hebben voor ons avondeten  en bijna nooit wat hoeven weg te gooien. Op deze manier heb ik minder afval en het is ook nog eens goed voor mijn portemonnee! 

Handige links

De weggooitest van Milieu Centraal: www.weggooitest.nl

Groenten Ruilen: http://www.groenteruilen.nl/

Damn Food Waste: http://damnfoodwaste.com

Kromkommer: http://kromkommer.wordpress.com

Een artikel over dumpster divers: http://www.duurzamestudent.nl/detail/posts/11939/eten-uit-de-vuilnisbak

GRO: http://www.gro-holland.com

Op de site van de Allerhande kan je recepten zoeken op product. Zo kan je makkelijk een recept zoeken bij de producten die je nog in de kast hebt liggen:  http://www.ah.nl/allerhande/recepten/

Op zoek naar Zaadjes!

door Jorinde Reijnierse

Zoals jullie in mijn vorige post konden lezen miste mijn Makkelijke Moestuin bak alleen nog de zaadjes. Dit is natuurlijk erg belangrijk want geen moestuin zonder zaadjes! We konden in het begin maar een paar vakken beplanten want we hadden nog niet genoeg zaadjes. Veel zaadjes die je in de winkel kan kopen zijn namelijk niet geschikt voor een Makkelijke Moestuin. Zo heb je klimcourgettes nodig i.p.v. gewone want de gewone overwoekeren je hele bak. Verder wilden we ook een aantal groenten verbouwen waarvan de zaadjes niet bij het doorsnee tuincentrum te krijgen waren (zoals rucola, sperziebonen, bloemkool en pluksla). Op zoek naar nieuwe zaadjes dus! 

Bestellen, sparen en kweken

Mijn moeder kwam vlak na het bouwen van onze bak aanzetten met een aantal zaadjes (spinazie, parijse worteltjes en bietjes). Bij de Dekamarkt bleken ze namelijk een spaaractie te hebben waarmee je zaadjes bij je boodschappen krijgt. Komt dat even mooi uit! De rest van de zaadjes die we hierna nog misten hebben we besteld via www.moestuin-zaden.nl, hier hebben ze namelijk veel zaadjes die speciaal bestemd zijn voor de MM. 

Je kan ook groenten kweken uit de groenten zelf zonder zaadjes te kopen. Ik las dat je een cherrytomatenplantje zelf kan kweken door de zaadjes uit het tomaatje te halen en te planten in een bakje met MM mix. Ik kocht een heel lekker honing-cherrytomaatje bij de groenteboer die ik hiervoor gebruikte en  hopelijk hebben wij dus over een aantal weken ook deze lekkere tomaatjes in de tuin. Ik wil in de toekomst ook nog proberen zelf mijn uien te kweken en zaden te halen uit de planten die uitgebloeid zijn.

En nu wachten maar..

De zaadjes zitten allemaal in de grond, het heeft flink geregend de afgelopen tijd dus de grond is goed nat. Nu is het een kwestie van wachten voor de eerste plantjes boven (of onder in het geval van wortels en uien) de grond verschijnen! Ik ben benieuwd want de radijsjes blijk je al na 4 weken te kunnen oogsten . De cherrytomaatjes staan nog veilig binnen in een bakje op de vensterbank want die houden niet zo van al dat wisselvallige weer dus die mogen nog even binnen tot het echt mooi weer blijft.

Ook een Makkelijke Moestuin?

Vind je het ook leuk om je eigen groenten te verbouwen maar heb je nooit de stap gezet naar een moestuin omdat dat te veel werk, tijd en geld kost? Dan is een Makkelijke Moestuin misschien ook wel iets voor jou. Op de site www.makkelijkemoestuin.nl kan je alvast lezen wat een Makkelijke Moestuin is en waarom het anders is dan een normale moestuin. Als je daarna zelf ook wel zo’n Makkelijke Moestuin wil kan je, net zoals ik, het boek aanschaffen want daarin staat in details beschreven hoe je zo’n bak bouwt, hoe je het verzorgt, welke zaden je het beste kan planten en veel meer. 

Geen leverworst meer

Op de basisschool besloot ik plotseling dat vlees eten onnodig was, en bovenal erg zielig voor de dieren. Ik had op tv een documentaire gezien over de bio-industrie en deed mijn moeder stellig de mededeling dat ik voortaan een groenteburger wilde eten in plaats van een stukje vlees. En hoewel ik van kleins af aan dol was op een plakje leverworst en een lekker stukje  kibbeling, liet ik deze voortaan, lichtelijk watertandend, toch maar staan. 

De jaren die daarop volgden werden er niet gemakkelijker op. Veel artsen zijn van mening dat een kind in de groei nu eenmaal vlees nodig heeft, vegetariërs lopen gemakkelijker tekorten op van vitamines en krijgen door hun groentedieet mogelijk te weinig ijzer binnen volgens het voedingscentrum. En dat ik altijd zo wit zag, kwam vast vanwege het vleesgebrek. Ook thuis in de keuken liep ik tegen moeilijkheden aan: het vierpits gasfornuis was niet berekend op mijn vijfde pannetje met vega-burgers en sojabonen. 

Met de kerst is het in mijn familie traditie om vleesfondue te eten. Ik weet nog goed dat ik als kind, na maanden streng voor mezelf geweest te zijn, toch voor het gemak en de gezelligheid met mijn familie heb meegegeten en ook wat stukjes vlees heb opgeschept, maar wat voelde ik mij daar schuldig over! De gedachte aan dieren in de bio-industrie maakte dat ik doorging met vegetarisch eten.

Toen ik wat ouder was en naar de middelbare school ging, leerde ik dat een vegetarisch voedingspatroon een kleinere uitstoot van broeikasgassen met zich meebrengt, in vergelijking met een vleesetend voedingspatroon. De noodzaak van een gezond milieu werd belangrijker, en het aantal redenen om vegetariër te zijn groeide met mij mee. 

Tegenwoordig ben ik nog steeds vegetariër, sta ik heel graag in de keuken en heb ondertussen geleerd hoe ik gezonde, gevarieerde en bovenal heerlijke dierloze maaltijden kan bereiden. Bij voorkeur biologisch. Van ijzertekorten of bloedarmoede is bij mij geen sprake geweest, en met de kerst staat er naast de fonduepan, een smakelijke groentegourmet, waar iedereen van opscheppen kan.